Polskie Góry background

Pasmo górskie Tatry

Tatry to najwyższe pasmo górskie w Polsce. Pasmo Tatr jest fragmentem Karpat Zachodnich i leżą na terytorium dwóch państw Polski i Słowacji. Łańcuch Tatrzański rozciąga się od Huciańskiej Przełęczy na zachodzie (granica z Pogórzem Orawskim) do Przełęczy Zdziarskiej na wschodzie (granica z Magurą Spiską). Na północy znajduje się Pogórze Spisko - Gubałowskie ze znaną wszystkim Gubałówką, z której rozciąga się widok na Tatry. Najwyższy szczyt w Tatrach to Gerlach 2 655 m n.p.m., który położony jest po słowackiej stronie. Z kolei najwyższym szczytem położonym po naszej stronie Tatr są Rysy, wierzchołek, który leży po polskiej stronie ma wysokość 2 499 m n.p.m.

Tatry

Tatry (fot. Leafnode, Wikipedia)

Atrakcje przyrodnicze

Tatry to również jeden z najciekawszych geograficznie regionów Polski. Mimo dość niesprzyjających warunków (krótki okres wegetacji) występuje tu duża różnorodność gatunków roślin. Z uwagi na charakter piętrowy (duże amplitudy terenu) w wyższych partiach znajdziemy rośliny, które nie występują gdzie indziej w Polsce. Podobnie ma się sytuacja ze zwierzętami, spotkać tu można rzadko występujące gdzie indziej gatunki jak niedźwiedzie brunatne, rysie, jelenie i żbiki, zaś z ptaków żyją tu orzeł przedni, puchacz, czy cietrzew.

Również krajobrazowo Tatry są jednym z najciekawszych miejsc w Polsce. Ich masyw przypomina budową Alpy i charakteryzuje się ostrymi i strzelistymi szczytami opadającymi ku głębokim dolinom, licznymi żłobami lodowcowymi, cyrkami i wiszącymi dolinami. Charakterystyczne dla ich budowy są też powstałe w przegłębieniach jeziora (zwane tutaj stawami) i wysokie wodospady. Największe ich zgromadzenie znajdziemy w Dolinie Pięciu Stawów, a najsłynniejsze to Morskie Oko leżące w otoczeniu wysokich szczytów. Nad nim znajduje się równie popularny Czarny Staw pod Rysami.

Morskie Oko w otoczeniu szczytów górskich

Morskie Oko w otoczeniu szczytów (fot. Aneta Pawska, Wikipedia)

Historycznie rejon Tatr służył do wydobywania na dużą skalę miedzi, srebra i złota oraz żelaza, szczególnie Dolina Kościeliska. Były też terenem, gdzie wypasano owce, w wyższych partiach zwanych halami. Z czasem zaczęto myśleć o ochronie tutejszej przyrody, zaprzestano eksploatacji kruszców, a wypas bydła ograniczono do minimum. Takie działania skutecznie zaczęły chronić tatrzańską przyrodę bo do XIX wieku Tatry były praktycznie nieznane turystom. Dopiero masowe pojawienie się turystów zintensyfikowało działania na rzecz ochrony Tatr. W 1955 roku powstał Tatrzański Park Narodowy, wraz z jego odpowiednikiem po stronie słowackiej ma za zadanie chronić te tereny, tym razem przed nieodpowiedzialnym zachowaniem turystów.

Najpopularniejsze doliny i szczyty

Z tą ochroną przed turystami to nie do końca jest przesada. Najpopularniejsza tatrzańska dolina - Kościeliska, w czasie wakacji letnich przypomina deptak. Po prostu z Kir do schroniska Ornak ciągną szlakiem tłumy turystów poruszających się pieszo czy na bryczkach. Widoki są piękne, otaczające dolinę skały, które z czasem przeradzają się w szczyty górskie i malowniczy widok na najwyższe szczyty Tatr Zachodnich w zwieńczeniu doliny. Przez całą drogę towarzyszy nam szum strumienia. W Kościeliskiej znajduje się też najwięcej jaskiń udostępniony do zwiedzania. Najsłynniejsze to Jaskinia Mroźna, Mylna i Smocza Jama.

Dolina Kościeliska

Dolina Kościeliska (fot. Jacek Biernacki, CC BY-SA 3.0)

Zresztą Dolina Strążyska, którą prowadzi początkowo szlak na Giewont, czy Chochołowska (największa dolina w Tatrach Polskich) również są oblegane przez turystów. W tej drugiej funkcjonuje nawet ciuchcia (traktor z wagonikami), która przewozi turystów przez większą część trasy prowadzącej do schroniska na Polanie Chochołowskiej.

Inna dolina, której nazwa, Rybi Potok, sporej części turystów niewiele mówi, to Morskie Oko leżące w tej dolinie już tak. To chyba najbardziej oblegane miejsce w całych Tatrach. W sumie ciężko zobrazować ilość osób, która chce się tam dostać. No może korki, które rozpoczynają się kilkanaście kilometrów od parkingu w Palenicy Białczańskiej, gdzie trzeba zostawić samochód. Informacje o padających koniach, które wożą turystów szlakiem nad Morskie Oko. Setki metrów kolejki do restauracji w schronisku, gdzie można coś zjeść i się napić. Tak wygląda najpopularniejsze miejsce w czasie szczytu sezonu. Z Morskiego Oka prowadzi też zatłoczony szlak na Rysy.

Jeżeli chodzi o szczyty górskie to na pewno pierwsze miejsce pod względem popularności zajmuje Giewont. Na ten górujący nad Zakopanem masyw wspinają się tłumy turystów, dość powiedzieć, że na ostatnim, jednokierunkowym, fragmencie szlaku tworzą się kolejki. Trzeba poczekać aż osoby opuszczą szczyt, żeby kolejne mogły się zmieścić. Turystów nie odstrasza nawet to, że szlak na Giewont jest trudny i czasochłonny, każdy chce postawić stopę na jej szczycie. Brak doświadczenia i lekkomyślność turystów sprawia, że Giewont ma też pierwsze miejsce w ilości śmiertelnych wypadków w całych Tatrach.

Widok na Giewont z Doliny Strążyskiej

Giewont z Doliny Strążyskiej (fot. ToSter, Wikipedia)

Szczyty na które można dostać się kolejką, Kasprowy Wierch i Gubałówka, to na pewno kolejne pod względem popularności. Chyba więcej osób wjeżdża na Gubałówkę, z której widać przepiękną panoramę Tatr. Choć to obecnie takie przedłużenie Krupówek, ze straganami, restauracjami i atrakcjami, które tylko z założenia mają mieć coś wspólnego z folklorem góralskim. No, ale widoki przepiękne to turystów mnóstwo. Kasprowy Wierch to również piękne widoki a także możliwość wybrania się na wędrówkę, bądź w kierunku Świnicy, bądź masywem Czerwonych Wierchów. Ten ostatni to również jeden z popularniejszych szlaków tatrzańskich.

Poza wymienionymi miejscami, jest jeszcze sporo miejsce, które warto w Tatrach odwiedzić. Na potrzeby turystów wytyczono kilkaset kilometrów szlaków turystycznych, z których część nie jest tak popularna wśród turystów. Czasem warto wybrać się w takie zaciszne miejsce, po obcować z dziką przyrodą, pobyć trochę z dala od zgiełku miejskiego a widoki są tam równie piękne jak w tych popularnych, zatłoczonych miejscach.

Główne ośrodki turystyczne

Największy ośrodek turystyczny w rejonie Tatr to Zakopane. Tutaj znajdziemy największą bazę noclegową, udogodnienia dla turystów i atrakcje. Właściwie w sezonie letnim niewiele jest alternatywnych miejsc z tak dogodnym położeniem (bliskość Tatr). Inna sprawa, że Zakopane jest zapchane, zakorkowane i ostatnio coraz częściej zanieczyszczone. Po prostu miasto liczące 33 tys. mieszkańców nie jest w stanie poradzić sobie z taką ilością turystów jaka je odwiedza (blisko 3 mln rocznie). I nie pomoże tu rozbudowa Zakopianki, która spowoduje, że w Zakopanem może być jeszcze więcej turystów.

Widok na Zakopane z Gubałówki

Widok na Zakopane (fot. Jacek Biernacki, CC BY-SA 3.0)

O ile w sezonie letnim to Zakopane wiedzie prym o tyle zimą, powoli ruch turystyczny przejmują miasteczka położone blisko Zakopanego. Mowa tu o Białce i Bukowinie Tatrzańskiej, które inwestują w infrastrukturę narciarską, zaplecze turystyczne. Na tle nie mogącego poradzić sobie z własnością gruntów, ekologią i administracją wypadają naprawdę dobrze. I o ile kilka lat temu nikt nie myślał o wyjeździe na narty do Białki teraz jest ona traktowana nie tylko jako alternatywa, ale jako lepszy wybór. Kwestią czasu jest kiedy te miejscowości zaczną przyciągać turystów także w okresie letnim.

Polecane strony